Wat werkt er nu echt | publicaties

Wil je alles weten over differentiatie? Of benieuwd hoe je samen een goede onderzoeksvraag formuleert? Om leraren en onderzoekers onderbouwde handvatten te geven maakt de Kennisrotonde praktijkgerichte overzichtspublicaties, zoals Differentiatie in de klas: wat werkt? en Van praktijkvraag naar onderzoeksvraag.

Differentiatie in de klas: wat werkt?

Wie onderwijs geeft en rekening wil houden met de verschillen tussen leerlingen, moet differentiëren. Elke school en elke leraar staat voor deze opgave. Er is in het onderwijs veel ervaring opgedaan met differentiatie. Tegelijkertijd is differentiëren een complexe vaardigheid waar veel leraren graag meer over willen weten. Dat blijkt onder andere uit de vragen die leraren stellen over dit onderwerp in de Kennisrotonde.

De Kennisrotonde en het NRO hebben daarom een uitgebreide literatuurstudie gedaan om antwoord te vinden op de vraag: wat werkt er nu echt als een leraar recht wil doen aan de verschillen tussen leerlingen in de klas? De publicatie Differentiatie in de klas: wat werkt? is het resultaat van deze studie.

Kennisrotonde infographic Differentiatie
Download de infographic (online PDF)
Publicatie differentiatie in de klas
Download de publicatie (online PDF)

Van praktijkvraag naar onderzoeksvraag

Stel, je hebt als onderwijsprofessional een onderwijsvraagstuk, waarvoor mogelijk onderzoek nodig is om het te helpen oplossen. Of je signaleert als onderzoeker een vraagstuk en vraagt je af of er meer scholen zijn waar hetzelfde speelt.

Voordat onderzoek start is het belangrijk eerst boven tafel te krijgen, wat het vraagstuk nu precies is. Oftewel, de vraag moet eerst goed worden gearticuleerd.

Maar hoe gaat zo’n vraagarticulatieproces nu in zijn werk? Wat weten we over het vraagarticulatieproces? Wat gaan praktijk- en onderzoekpartners doen? Hoe krijgt de samenwerking vorm? En wat werkt hierbij goed?

Met de publicatie Van praktijkvraag naar onderzoeksvraag willen de Kennisrotonde en het NRO praktijkprofessionals en onderzoekers onderbouwde handvatten geven voor de samenwerking rond een vraagstuk.

Kennisrotonde infographic Vraagarticulatie
Download de infographic (online PDF)
Kennisrotonde publicatie Vraagarticulatie
Download de publicatie (online PDF)

In English

Download the Engelsh version of the publication ‘From practical issue to research question’ and the infographic ‘From practical issue to research question’ below.

Download the infographic (online PDF)
Download the publication (online PDF)

Webinar | van praktijkvraag naar onderzoeksvraag

Hoe doorgrond je een praktijkvraagstuk en formuleer je een goede onderzoeksvraag? Leer meer over het vormgeven van samenwerken tussen onderwijsprofessionals en onderzoekers! Bekijk het webinar.

Daarnaast is er een aantal beknopte literatuurstudies beschikbaar over Augmented reality, Overbelaste scholen, Kwaliteitscultuur en Digitale leermiddelen en gelijke kansen. Ga direct naar: Bestaande kennis als opmaat voor vragen van morgen

Bestaande kennis als opmaat voor vragen van morgen

Wat zijn kansrijke toepassingen in het onderwijs van nieuwe technologie als augmented reality? Dat is een van de vragen die voortkomen uit de Strategische Kennisagenda OCW 2019-2024. Met de antwoorden beoogt het ministerie van OCW een snelle kennisopbouw over verschillende onderwerpen voor de langere termijn. Het Nationaal Regieorgaan Onderwijsonderzoek (NRO) heeft op verzoek van OCW daartoe vier beknopte literatuuronderzoeken laten uitvoeren. Naast augmented reality, gaat het om digitale leermiddelen en gelijke kansen, duurzame kwaliteitscultuur en overbelaste scholen.

Leeropbrengsten van augmented reality in het onderwijs

Augmented reality is een technologie waarmee je de fysieke wereld kunt uitbreiden met virtuele elementen. Denk aan apps om sterren en planeten in het hemelruim te herkennen of aan QR-codes. Zoals alle technologie heeft augmented reality op zichzelf geen effect op het leren. Het gaat erom hoe deze als hulpmiddel ontworpen, geïmplementeerd en geïntegreerd is in leersituaties. Als de technologie technisch, didactisch en inhoudelijk goed wordt ingepast in het leerproces, kan augmented reality het leren bevorderen en vergemakkelijken. Leerlingen onthouden en begrijpen kennis eenvoudiger, eerder en beter dan wanneer ze met een gewoon boek werken. Ook kunnen ze met augmented reality-toepassingen handelingen onder de knie krijgen.

Kennisrotonde minireview Augmented Reality en leren
Bekijk de minireview Augmented Reality en leren (online PDF)
Kennisrotonde samenvatting minireview Augmented Reality en leren
Bekijk de samenvatting van de minireview Augmented Reality en leren (online PDF)

Digitale leermiddelen en gelijke kansen

De inzet van digitale leermiddelen heeft een bescheiden positief effect op leerprestaties. Dat geldt in zowel het primair als voortgezet onderwijs. Digitale leermiddelen zorgen voor extra effectieve leertijd en maken het de leraar makkelijker om individuele feedback aan leerlingen te geven. Of digitale leermiddelen daarmee bijdragen aan gelijke kansen is minder duidelijk. Onderzoeksresultaten zijn niet eenduidig: soms leidt de inzet van digitale leermiddelen tot een toename van verschillen in leerprestaties tussen hoog- en laagpresteerders, soms tot een afname. En er blijken nauwelijks tot geen verschillen in het effect op de leerprestaties van leerlingen met verschillende sociaal-economische achtergronden.

Kennisrotonde minireview digitale leermiddelen en gelijke kansen
Bekijk de minireview Digitale leermiddelen en gelijke kansen (online PDF)
Kennisrotonde samenvatting minireview Digitale leermiddelen en gelijke kansen
Bekijk de samenvatting van de minireview Digitale leermiddelen en gelijke kansen (online PDF)

Duurzame kwaliteitscultuur in het onderwijs

Met kwaliteitscultuur bedoelen we het streven van de school om voortdurend de onderwijskwaliteit te verbeteren. Wat kwaliteit precies is, daarover verschillen de meningen. Die verschillen zien we weerspiegeld in de kwaliteitscultuur. Veel onderwijsinstellingen hebben een teamgerichte of vernieuwingsgerichte kwaliteitscultuur. Het personeel van deze scholen hecht vooral aan flexibiliteit. Prestatiegerichte scholen daarentegen hechten meer aan controle en aan onderwijsrendement.

Kennisrotonde minireview Kwaliteitscultuur
Bekijk de minireview Kwaliteitscultuur in het onderwijs (online PDF)
Kennisrotonde samenvatting minireview Kwaliteitscultuur in het onderwijs
Bekijk de samenvatting van de minireview Kwaliteitscultuur in het onderwijs (online PDF)

Overbelaste scholen

Een overbelaste school heeft ‘een populatie leerlingen met een grote sociaal-economische achterstand en problematisch gedrag, zodat er geen veilige schoolcultuur is en een kloof ontstaat tussen leerlingen en leraren’. Het begrip is nieuw en veel onderzoek naar overbelaste scholen is nog niet gedaan. Wel zijn enkele gevolgen duidelijk: het ziekteverzuim onder leraren neemt toe, de veiligheid voor leerlingen en leraren neemt af, en onderwijsresultaten lopen terug.

Een stevige schoolorganisatie vormt de basis voor een effectieve aanpak. Eigenlijk zoals dat geldt voor elke school bestaat die uit een goede schoolleider, een duidelijke onderwijsvisie en veel aandacht voor pedagogische maatregelen en het schoolklimaat. Projecten met een integrale aanpak leggen de focus op: luisteren naar leerlingen, hoge verwachtingen uitspreken en intensieve ondersteuning bieden.

Kennisrotonde minireview Overbelaste scholen
Bekijk de minireview Overbelaste scholen (online PDF)
Kennisrotonde samenvatting minireview Overbelaste scholen
Bekijk de samenvatting van de minireview Overbelaste scholen (online PDF)