Wat zijn determinanten van effectieve interactieve feedback tijdens co-teaching in de klas?

 LERARENOPLEIDING | PO | VO | (V)SO | MBO | SECTOROVERSTIJGEND | Professionalisering | Toetsen & feedback | Ook interessant
Auteursrecht: Huntstock.com
Auteursrecht: Huntstock.com

Co-teaching (samen lessen voorbereiden, geven en evalueren) biedt kansen voor professionele ontwikkeling van leraren. Het vereist wel investeringen in tijd, visieontwikkeling, reflectievaardigheden, training en écht partnerschap. Effectief leren van elkaar tijdens de les kan onder die condities onder meer door modelleren en coachen met een oortje.

Bij co-teaching werken onderwijsprofessionals intensief samen. Ze bereiden gezamenlijk lessen voor, voeren lesactiviteiten in een bepaalde rol- en taakverdeling uit, en evalueren die.

Effectieve co-teaching vereist tijd, reflectie, visie en training

Co-teaching biedt kansen voor professionele ontwikkeling en onderwijskwaliteit. Dat vergt wel de nodige investeringen: in tijd, reflectief vermogen, visieontwikkeling en training. Twee leraren moeten de tijd nemen om samen lessen voor te bereiden, les te geven en te evalueren. Als er te weinig ervaren leraren zijn om een koppel te vormen met onervaren leraren, dan is begeleide peer-to-peer co-teaching door leraren-in-opleiding een alternatief.

Om als co-teachers succesvol te zijn, is ook gezamenlijke reflectie nodig op wat goed onderwijs is. Het gaat er daarbij om dat leraren bespreken wat ze belangrijk vinden en wat dat betekent voor het lesgeven. Verder is training nodig. Leraren die getraind zijn in co-teaching, zijn beter in staat om als co-teacher te werken dan leraren die dat niet zijn. Trainingsonderdelen zijn onder meer planningsvaardigheden, instructiestrategieën, klassenmanagement, gedragsmanagement en beoordeling van leerlingen. Getrainde co-teachers die werken vanuit een gezamenlijke onderwijsvisie, kunnen goed observeren en feedback geven, en zo van elkaar leren.

Van elkaar leren als co-teachers vraagt écht partnerschap

Co-teaching benaderen als co-learning lijkt een effectief uitgangspunt om daadwerkelijk van elkaar te kunnen leren. Werken vanuit partnerschapsprincipes als gelijkheid en gelijkwaardigheid helpt daarbij. Gedetailleerde analyses van gesprekken tussen ervaren leraren en leraren-in-opleiding laten zien hoe dit in hun lesgedrag zichtbaar wordt. Ze wisselen tijdens de les ideeën uit en doen gerichte interventies. Co-teaching partners zijn heel actief in de les, leren van elkaar  en leerlingen profiteren van hun samenwerking. Samen video-opnames van lessen bekijken en bespreken ondersteunt het leerproces van de leraren eveneens.

Leren tijdens de les, modelleren en coachen met een oortje

Over mogelijkheden om als co-teachers van elkaar te leren tijdens het lesgeven zelf, is minder onderzoek beschikbaar. Bekende varianten zijn modelleren (voordoen van beoogd gedrag) en coachen met een oortje.

Modelleren is een van de manieren om de ander te laten weten wat er moet gebeuren. Sociaal-sensitieve leraren zijn beter in staat om te modelleren. Ze zijn zich bewuster van impact van hun gedrag op een ander en zijn zich daarom bewuster van impliciete feedback.

Een andere vorm van directe feedback tussen co-teachers in de les is coachen met een oortje. Deze techniek – met afgesproken signalen die duidelijk zijn voor elkaar en de les niet merkbaar verstoren – is ontwikkeld voor beginnende leraren en leraren-in-opleiding die behoefte hebben aan praktische tips die ze direct kunnen uitproberen. Het meeste effect is te verwachten voor klassenmanagement, didactiek en pedagogische relatie met leerlingen. Ook twee ervaren leraren kunnen steekwoorden of signalen met elkaar afspreken. Duurzame effecten zijn evenwel niet eenduidig; ze wijzen wel op het belang van de eerder genoemde condities: tijd, reflectie, visie en partnerschap.

Meer weten?

  • Lees het volledige rapport opgesteld als antwoord op deze vraag, inclusief geraadpleegde bronnen.

Andere relevante Kennisrotonde-antwoorden:

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Niek van den Berg (kennismakelaar Kennisrotonde).

Onderwijssector
LERARENOPLEIDING, PO, VO, (V)SO, MBO, SECTOROVERSTIJGEND

Vraagsteller
pabo - docent

Gerelateerde vragen:

Hoe kunnen ambulante begeleiders vanuit het speciaal onderwijs co-teaching inzetten om het handelingsrepertoire van leerkrachten basisonderwijs te versterken?
 PO | VO | 21e-eeuwse vaardigheden | Professionalisering | Werkplekleren
Co-teaching is effectief als ambulante begeleiders werken aan de ondersteuningsbehoeften van basisschoolleerkrachten op basis van gelijkwaardigheid en vertrouwen. Dan kan het handelingsrepertoire van de leerkrachten worden uitgebreid. Ambulante begeleiders vervullen twee rollen: die van collega-leerkracht en die van proces- en strategiebegeleider. Om het handelingsrepertoire van leerkrachten te vergroten, heeft de ambulante begeleider kennis nodig over het toepassen van leerstrategieën. Daarnaast dient hij te beschikken over kwaliteiten als reflectievermogen op zijn eigen handelen en open staan voor andere wijzen van leren door leerkrachten. Verder is hij flexibel en creatief, en in staat te anticiperen op actuele situaties.
Lees verder
Hoe kan feedback docenten motiveren om te professionaliseren?
 PO | VO | HO | Professionalisering
Effectieve vormen van feedback zijn doelgericht, concreet en positief geformuleerd. Docenten moeten zich veilig voelen en zien dat de feedback aansluit op hun eigen leervragen en ontwikkelpunten. Verder moet feedback betrouwbaar en overtuigend zijn. Als aan deze voorwaarden is voldaan, kan feedback docenten motiveren tot verdere professionele ontwikkeling.
Lees verder

Niet gevonden waar je naar op zoek bent?

Stel direct jouw vraag