Wat zijn effectieve werkwijzen voor het geïntegreerd aanleren van digitale vaardigheden en taalvaardigheden bij laagopgeleide volwassenen?

 VOLWASSENEDUCATIE | Taal | Vakken

Digitale vaardigheden en taalvaardigheden hangen met elkaar samen. Een gecombineerd onderwijsaanbod in taallessen aan laagopgeleide volwassenen is goed mogelijk. Dat aanbod moet dan wel aansluiten bij de individuele behoeften van de deelnemers en bij de inhoud van het taaltraject. Vooral een blended leeromgeving met ondersteuning van een docent als expert en mentor kan er voor zorgen dat elke deelnemer het gewenste leerresultaat bereikt. 

Digibeten zijn relatief vaak laaggeletterd. Laaggeletterde internetgebruikers hebben onder andere minder informatievaardigheden. Ze vinden het lastig om informatie te vinden en te gebruiken. Laaggeletterden hebben eveneens meer moeite met strategische en formele vaardigheden voor computergebruik. Ze kunnen zich minder goed oriënteren op het wereldwijde web en kunnen minder snel een voordeel via internet behalen.

Voorwaarden voor het geïntegreerd aanleren van digitale vaardigheden

Het aanleren van digitale vaardigheden tijdens taallessen moet aansluiten bij de individuele behoeften van de deelnemers. De leeromgeving om digitale vaardigheden aan te leren, is idealiter afgestemd op deze individuele behoefte. De deelnemer wil de aangeleerde vaardigheden uiteindelijk kunnen toepassen in de praktijk.

Bij het aanleren van digitale vaardigheden kan de docent beginnen met digitale apparaten en programma’s die de individuele deelnemer al kent. Voorbeelden hiervan zijn het gebruik van een smartphone en computer, en het veilig en gezond werken met ict-systemen. Volgende stappen kunnen zijn: het omgaan met privacy, het zoeken en verwerken van informatie, en digitaal communiceren zoals appen en e-mailen.

Voor laagopgeleide volwassenen zijn er veel leermaterialen beschikbaar die aansluiten bij hun dagelijkse praktijk. Hierbij staat het functioneel taalgebruik centraal; het zodanig aanleren van taal, dat een deelnemer het in de dagelijkse praktijk kan toepassen. Door daarbij digitale teksten te gebruiken, kan de docent flexibeler leermateriaal aanbieden. Op deze manier sluit hij goed aan bij de individuele behoeften van deelnemers; beter dan bij alleen schriftelijk materiaal. Bekend onder ouderen is dat digitale leermiddelen die aansluiten bij hun behoeften en mogelijkheden, bijdragen aan zelfwerkzaamheid en onderlinge interactie.

Een tweede voorwaarde voor het aanleren van digitale vaardigheden is de integratie ervan in het taaltraject zelf. Volwassen nieuwkomers leren bijvoorbeeld de digitale vaardigheden het best als ze in de context van hun inburgeringstraject digitale taken uitvoeren. Om docenten hierbij te ondersteunen, is het wenselijk dat deelnemers bij informele leeromgevingen buiten de klas met vragen terecht kunnen.

Meerwaarde van docenten in een digitale leeromgeving

Deelnemers aan taaltrajecten zijn positiever over hun leerresultaten als er sprake is van een blended leeromgeving. Vooral digitaal leren met ondersteuning van een docent draagt daar aan bij. De rol van de docent tijdens het aanleren van digitale of taalvaardigheden is die van expert en mentor. De docent moet kennis hebben van en kundig zijn op datgene wat de deelnemer leert. Daarnaast moet hij het leerproces ondersteunen en ervoor zorgen dat de deelnemer zich het geleerde eigen kan maken.

Meer weten?

Lees het volledige rapport opgesteld als antwoord op deze vraag, inclusief geraadpleegde bronnen.

Ander relevant Kennisrotonde-antwoord:

In hoeverre kan een volwassene een tweede taal leren in een digitale leeromgeving zonder docent?

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan Maurice de Greef (kennismakelaar Kennisrotonde).

Onderwijssector
VOLWASSENEDUCATIE

Vraagsteller
volwasseneducatie - docent

Gerelateerde vragen:

In hoeverre kan een volwassene een tweede taal leren in een digitale leeromgeving zonder docent?
 VOLWASSENEDUCATIE | ICT | Taal | Vakken | Ook interessant
Er is geen hard bewijs dat volwassenen digitaal een tweede taal kunnen leren zonder docent. Voor de ontwikkeling van de woordenschat bij hoger opgeleide volwassenen lijkt een docent niet per se nodig. Of dat ook geldt voor andere taalvaardigheden is niet bekend. De taalvaardigheid van laagopgeleide volwassenen en inburgeraars verbetert juist door ondersteuning van een docent. 
Lees verder

Niet gevonden waar je naar op zoek bent?

Stel direct jouw vraag