Hoe kunnen mbo-studenten met dyslexie het beste worden ondersteund?

 VO | MBO | Leer- & gedragsproblemen | Taal
shutterstock_63546325

Dyslexie is een probleem waardoor mbo-studenten mogelijk niet vlot of geautomatiseerd kunnen lezen en/of niet accuraat spellen. Studenten met dyslexie hebben baat bij taal gerelateerde ondersteuning, zoals auditieve ondersteuning, wat bewezen effectief is. Ook verlenging van examentijd en ict-ondersteuning zijn mogelijk effectief. Daarnaast is aandacht voor zelfredzaamheid gewenst. Het protocol dyslexie mbo biedt concrete handreikingen voor de begeleiding van studenten met dyslexie.

Mensen met dyslexie ervaren problemen bij het (leren) lezen en/of spellen. Het gaat om hardnekkige problemen, die op alle leeftijden voorkomen. In een quickscan onder mbo-instellingen bleek dat in iets minder dan de helft van instellingen meer dan tien procent van de studenten een dyslexieverklaring had. Bij mbo-studenten met dyslexie ligt de nadruk niet meer op het aanleren van technisch lezen of spellingvaardigheid, maar op het bevorderen van vlot of geautomatiseerd en accuraat toepassen van de lees- en spellingvaardigheden. Deze automatisering van lees- en spellingprocessen is voor jongeren en volwassenen met dyslexie een probleem, dat leidt tot traagheid en fouten. Bij lezen zorgt de traagheid ervoor dat studenten met dyslexie minder aandacht kunnen besteden aan tekstbegrip.

Ondersteuning

Er zijn verschillende mogelijkheden om studenten met dyslexie te ondersteunen, waarvan een aantal wetenschappelijk bewezen effectief is.

  • Auditieve ondersteuning werkt zoals is aangetoond in onderzoek bij kinderen in de basisschoolleeftijd. Dus klankhulp kan studenten met dyslexie ondersteunen.
  • Verlenging toets- of examentijd wordt veel toegepast en lijkt een logische maatregel vanwege traagheid bij het verwerken van schriftelijke informatie. Er is echter geen wetenschappelijk bewijs voor.
  • Ict-ondersteuning lijkt kansrijk, onder andere vanwege de mogelijkheid voor auditieve ondersteuning, het gebruik van een toetsenbord en digitale ervaring (hoe meer ervaring met computergebruik des te beter de hulp kan worden benut). Er is (nog) geen onderzoek naar gedaan.

Zelfredzaamheid

Naast de kennis die wetenschappelijk onderzoek heeft opgeleverd, is er het protocol dyslexie middelbaar beroepsonderwijs. In dit document staan handreikingen voor de vormgeving van dyslexiebeleid en de signalering, diagnostisering en begeleiding van studenten met leesproblemen en/of dyslexie in het mbo. Begeleiding betreft in dit boek meer dan alleen taalondersteuning, de focus ligt op toekomstige zelfredzaamheid en empowerment. Het betreft: begeleiding op het gebied van de eigen verantwoordelijkheid voor het leerproces, sociaal-emotionele begeleiding, pedagogisch-didactische begeleiding en inhoudelijke begeleiding bij taalvaardigheden. Aangezien beroepsopleidingen voorbereiden op de arbeidsmarkt lijkt het zinvol en zeer relevant mbo-studenten met dyslexie te ondersteunen en begeleiden op weg naar zelfredzaamheid.

Meer weten?

Lees het volledige rapport opgesteld als antwoord op deze vraag, inclusief geraadpleegde bronnen.

Dit antwoord is tot stand gekomen met dank aan José van der Hoeven (Kennismakelaar Kennisrotonde).

Onderwijssector
VO, MBO

Vraagsteller
mbo-instelling - docent

Gerelateerde vragen:

Draagt een spellingcheck bij toetsen van schrijfvaardigheid bij aan de motivatie van mbo-studenten met dyslexie?
 MBO | Leer- & gedragsproblemen | Taal | Toetsen & feedback | Vakken
Spellingchecken is een goed hulpmiddel om mbo-studenten met dyslexie bij schrijftoetsen te ondersteunen. Het bevordert tevens de zelfredzaamheid van de studenten. Standaard spellingcheckers merken specifieke fouten van dyslectici echter niet altijd op. Het gebruik mogen maken van een onlinewoordenboek om de juiste schrijfwijze op te zoeken, kan studenten eveneens helpen.
Lees verder
Lezen leerlingen met dyslexie in de onderbouw van het voortgezet onderwijs teksten sneller en accurater met een groter beeldscherm?
 PO | VO | MBO | SECTOROVERSTIJGEND | ICT | Leer- & gedragsproblemen | Taal
De meeste leerlingen met dyslexie lezen niet sneller en accurater met een groter beeldscherm. Sterker, sommigen hebben juist baat bij een kleiner beeldscherm. Het verbeteren van het lezen zit vooral in extra ruimte tussen de letters. Bij bijvoorbeeld een e-reader zijn vaak slechts enkele woorden op een regel zichtbaar, net als bij een krantenkolom. Dit leidt leerlingen minder af. Dit voordeel kan mogelijk ook bereikt worden door een beeldscherm in de portretstand te zetten of door kortere regels op het scherm in te stellen.
Lees verder

Niet gevonden waar je naar op zoek bent?

Stel direct jouw vraag