Nieuwe gecombineerde leerweg in het mbo voorziet in behoefte

Een nieuwe leerweg, naast de leerwegen bol (beroepsopleidende leerweg) en bbl (beroepsbegeleidende leerweg) in het beroepsonderwijs, moet deelnemers beter voorbereiden op het werken in een leerbedrijf. In deze gecombineerde leerweg bol, bbl (glbb) volgen deelnemers het eerste jaar bol en het laatste jaar bbl. Met deze leerweg kunnen mbo-instellingen een passend alternatief bieden aan bedrijven en deelnemers. Vorig schooljaar is een experiment gestart en uit de eerste meting door het KBA blijkt dat er behoefte is aan deze gecombineerde leerweg.

Het middelbaar beroepsonderwijs kent de beroepsopleidende leerweg (bol) en de beroepsbegeleidende leerweg (bbl). In de bol zit de student vooral op school en loopt daarnaast stage. Bij bbl is het net andersom, de deelnemer werkt vooral en gaat doorgaans één dag per week naar school. De gecombineerde leerweg is een experiment waarin deelnemers het eerste jaar bol volgen en laatste jaar bbl. De tussenliggende leerjaren kunnen worden gevolgd in de bol dan wel de bbl. Het idee is dat deelnemers hierdoor beter inzetbaar zijn in het leerbedrijf door hen vooraf meer kennis en vaardigheden mee te geven. In een experiment onder 21 opleidingen en 250 deelnemers wordt gekeken of deze gecombineerde leerweg meerwaarde heeft.

Ervaring

Hoewel maar een kleine groep deelneemt “is er zeker een behoefte aan dit experiment”, zegt onderzoeker Erik Keppels. “De mbo-instellingen die meedoen zeggen dat het experiment tegemoetkomt aan de wensen van bedrijven en wat bepaalde deelnemers nodig hebben.” Het gaat dan om verschillende typen deelnemers zoals herintreders of zij-instromers uit een andere sector. “Zij kunnen zo eerst hun kennis hernieuwen voor ze aan het werk gaan in het bedrijf. Of juist leerlingen die van het havo en vmbo komen en te ‘theoretisch’ zijn opgeleid dan wel onvoldoende kennis en vaardigheden hebben om direct bbl te volgen. Hoe groot de behoefte aan glbb is, is nog niet helemaal duidelijk en zal niet voor heel veel opleidingen gelden.”

Uitval

In het eerste leerjaar blijkt de groep die de gecombineerde leerweg volgt minder vaak uit te vallen dan de bbl-groep, ten opzichte van de bol-groep was er geen verschil. En de glbb-groep is minder vaak overgestapt naar een andere opleiding dan de beide andere groepen. “Het is echter nog niet helemaal duidelijk of dit effect aan glbb is toe te schrijven”, zegt Keppels, “of aan andere veranderingen die de instellingen tegelijkertijd hebben doorgevoerd. Dat moeten we in komende metingen scherper krijgen.”

Haken en ogen

Overigens merkt Keppels op dat deze gecombineerde leerweg in het mbo niet eenvoudig is te organiseren. “Als leerbedrijf moet je onder andere een samenwerkingsovereenkomst aangaan waarin je praktijkplaatsen aan de deelnemers belooft. Voor kleine bedrijven is dat lastig.”

Keppels E. e.a. (2017), Evaluatie experiment ‘beroepsopleiding gecombineerde leerwegen bol-bbl’ (GLBB). 1-meting: cohort 2015/16. KBA Nijmegen, ResearchNed (Consortium 2B MBO).

Dit onderzoek is een meerjarige evaluatie en wordt uitgevoerd in het programma Evaluaties beleidsinterventies in het mbo binnen het Beleidsgericht Onderwijsonderzoek (ProBo) en gefinancierd door OCW. Contactpersoon van het consortium is prof. dr. Maarten Wolbers (m.wolbers@kbanijmegen.nl)