Projectendatabase onderwijsonderzoek

Welkom in de projectendatabase onderwijsonderzoek van het NRO. In deze database vindt u alle onderzoeksprojecten van het NRO, aangevuld met onderzoeksprojecten van andere organisaties. Meer informatie over deze database.

Toepassen Serious Games in MBO-opleiding ICT-beheerder

Titel
SLEM
Onderwijssectori
De sector waar het project zich op focust. Een project kan op meerdere sectoren betrekking hebben.
mbo
Thema
Domeinspecifieke aspecten van onderwijs en vakdidactiek - beroepsonderwijs, ICT en onderwijs, Opleiden en professionalisering van leraren
Organisatiei
Door welke organisatie wordt het project uitgezet. NB: dit is niet per definitie hetzelfde als de instelling van uitvoering.
NRO
Instelling projectleider
Open Universiteit
Naam projectleider
Prof. dr. W. Westera
Statusi
Indicator of het project reeds afgerond, lopend, of nog aankomend is.
Afgerond
Looptijd
1-6-2014 t/m 30-9-2015
Programma
Projectnummer
405-14-504

ICT’ers leren beter de klantvraag naar boven halen met serious games


ICT’ers zijn technisch vaak prima in staat om de meest ingenieuze informatiesystemen

te bouwen die een opdrachtgever zich maar kan wensen. In de onderlinge communicatie verstaan ICT’ers en klanten elkaar echter niet altijd even goed. De opdrachtgever is vaak technisch niet op de hoogte, terwijl de ICT’er vanuit zijn vakgebied kijkt en zich moeilijk kan verplaatsen in de behoeften van de opdrachtgever.

Een ICT-medewerker moet in staat zijn om op het niveau van de klant de juiste klantvraag naar boven te halen en deze vraag te vertalen naar passende ICT-oplossingen. Hij moet zich klantgericht, kritisch en flexibel kunnen opstellen en in staat zijn om verschillende gesprekstechnieken zoals luisteren, samenvatten en doorvragen toe te passen (ook in het Engels); evenals basis-interviewtechnieken, om de behoefte van de opdrachtgever te kunnen verhelderen. Idealiter leert hij dat al tijdens zijn opleiding. Maar op dit moment ondervinden docenten van mbo-scholen problemen als ze hun ICTbeheerders in spe proberen te leren omgaan met de opdrachtgevers, hun medewerkers en gebruikers. Het niveau en de kwaliteit van de bestaande leermiddelen worden in dit opzicht als ontoereikend ervaren. In het praktijkonderdeel van de opleiding is tevens sprake van een te grote diversiteit in kwaliteit en zwaarte van opdrachten. Ook vragen
docenten om een handreiking voor het begeleiden en beoordelen van leerlingen. Hoe kan dit aangepakt worden?

Op een speelse manier leren met serious games Stichting Praktijkleren, de Open Universiteit en de roc’s Nova College en Zadkine werken aan een oplossing. Samen zijn ze bezig met een project dat zich met behulp van
serious games richt op het verbeteren van de communicatievaardigheden van ICTleerlingen. De naam van het project: SLEM (Serious games voor Leren en Examineren in het Mbo). Met serious games leer je op een
interactieve en multimediale manier. De Open Universiteit heeft veel ervaring met deze vernieuwende onderwijsvorm en kan zulke games effectief en efficiënt ontwikkelen. Stichting Praktijkleren bouwt de games, terwijl ROC Nova College en Zadkine een pilotfunctie vervullen. Bij deze roc’s vinden de gebruikerstests onder de leerlingen plaats. Docenten, medewerkers van Stichting Praktijkleren en van de Open Universiteit begeleiden de leerlingen tijdens deze tests.

Leerling leert van persoonlijke feedback in alle fasen van het proces

Via de serious games van het SLEM-project komen leerlingen in aanraking met praktijksituaties die ook in het echt voorkomen. Ze doen ervaring op met de werkprocessen uit het kwalificatiedossier (uitstroom ICT-beheerder, kerntaak 1). In de virtuele praktijkomgevingen is een grote hoeveelheid informatie aanwezig: schriftelijke en audiovisuele bronnen, collega’s en experts om te interviewen, maar ook opdrachten en toetsen waarop leerlingen terugkoppeling ontvangen. Een virtuele begeleider interviewt de leerling over zijn aanpak na elke fase (behoefteanalyse, functioneel ontwerp, technisch ontwerp, plan van aanpak, testomgeving, rapportage). De leerling leert van de persoonlijke feedback die hij krijgt op basis van zijn keuzes in de interviews. In de serious games worden daarnaast toetsen gebruikt die gericht zijn op product en proces en feedback geven. Ten slotte wordt, afhankelijk van de door de leerling gemaakte keuzes in de toetsen, een score bijgehouden op basis waarvan een globale terugkoppeling kan worden gegeven. De grote voordelen van deze manier van werken: de gebruikelijke papierwinkel kan achterwege blijven, de docent bespaart veel tijd omdat hij geen interviews meer hoeft voor te bereiden en afnemen en er wordt objectief beoordeeld.

Eerste kennismaking in vogelvlucht

Het eerste gebruikersonderzoek werd gehouden in november, bij ROC Nova College en Zadkine. Tweede- en derdejaarsleerlingen maakten in vogelvlucht kennis met de eerste serious game van SLEM. Ze kregen te maken met een relatief simpel ICTbeheerprobleem: de inrichting van de pc van de directeur van AmeRijck (AmeRijck is een virtueel vakantiepark waarin Stichting Praktijkleren haar interactieve leermateriaal onderbrengt). Ze doorliepen alle fasen van de game: van behoefteanalyse tot rapportage. Daarna werden zij en hun docenten geïnterviewd over de gebruikersvriendelijkheid en leerbaarheid van de game. De resultaten van dit gebruikersonderzoek worden meegenomen in de volgende versie van de game en in het evaluatieonderzoek dat vanaf februari 2015 zal plaatsvinden.

Begin 2015 beschikbaar voor alle scholen

Dit voorjaar is de hele game (drie modules) klaar. De modules worden op het NOVA College en Zadkine getest. Daarna kunnen de roc’s die met hun ICT opleiding bij Stichting Praktijkleren zijn aangesloten, via www.stichtingpraktijkleren.nl de game zelf op hun school inzetten. De Open Universiteit onderzoekt gedurende het gehele project of het SLEM-project ook de zo vurig gewenste verbetering in de communicatie tussen ICT’er en klant oplevert. Het resultaat moet
een hoogwaardige oplossing zijn die breed in het mbo kan worden benut; op termijn wellicht zelfs ook voor andere beroepsgroepen.

Martin van Kollenburg, productieleider ICT Stichting Praktijkleren,
Catharina Scherder-Besijn, coördinator Communicatie Stichting Praktijkleren

Relevante link(s)

Deze projectendatabase onderwijsonderzoek is in ontwikkeling en zal stap voor stap worden verbeterd. We horen graag uw reactie. Stuurt u deze alstublieft naar: webbeheer@nro.nl.