Differentiatie in de klas middels opdrachtgestuurd leren

Projectnummer
405-15-501
Titel
Differentiëren in de klas middels opdrachtgestuurd leren
Programma
Organisatie
NRO
Looptijd
1-9-2015 t/m 30-9-2016
Onderwijssector
vo
Thema
Differentiatie en omgaan met verschillen
Status
Afgerond

Differentiëren door samenwerken aan betekenisvolle opdrachten in gemengde groepen

Samenwerken aan betekenisvolle opdrachten kan een goede manier zijn om in te spelen op cognitieve verschillen tussen leerlingen. Deze indicatie komt voort uit onderzoek van de Universiteit Maastricht, waarbij docenten in samenwerking met onderzoekers lessenseries
hebben ontworpen waarbij gemengde groepjes van zwakkere en sterkere leerlingen samen opdrachten maakten.

Het inspelen op cognitieve verschillen tussen leerlingen is erg belangrijk, maar kan nogal tijdrovend zijn als de docent daarbij leerlingen individueel moet begeleiden. In een project van onderwijskundigen Beckers, Dolmans en Verstegen kijkt men of er toch ingespeeld kan worden op deze verschillen op een minder tijdrovende manier. In samenwerking met onderzoekers hebben docenten lessenseries ontwikkeld waarbij leerlingen in groepjes samen aan betekenisvolle opdrachten werken. Bij het ontwikkelen van de lessenseries hebben de docenten als praktijkexperts het voortouw genomen. De onderzoekers boden een theoretisch fundament, waardoor het beste van twee werelden is gecombineerd.

In alle lessenseries kunnen leerlingen op hun eigen niveau leren. Iedere leerling krijgt een samenwerkingsrol toegespitst op zijn of haar leerbehoefte. Zwakkere leerlingen leren van de sterkere leerlingen door onderlinge samenwerking. De sterkere leerlingen blijven uitgedaagd omdat zij veelal een moeilijkere rol hebben in het samenwerkingsproces.

Wat zijn de sterke punten van deze werkvorm?

  • Leerlingen geven aan dat ze in de groepjes veel van elkaar kunnen leren. Het is laagdrempeliger om een vraag te stellen en deze wordt vaak sneller beantwoord dan in reguliere lessen.
  • De resultaten uit vragenlijsten, maar ook de observaties tijdens de lessen suggereren dat de leerlingen intrinsiek gemotiveerd zijn om te werken aan de opdrachten. De werkvorm wordt als een welkome afwisseling / aanvulling op de reguliere lessen ervaren door leerlingen en docenten.

Waar ligt ruimte voor verbetering?

  • Vooral de zwakke leerlingen profiteren goed van de sterkere leerlingen in deze werkvorm. De sterke leerlingen vinden hun uitdaging op dit moment vooral in het helpen van de zwakkere leerlingen. Het is echter belangrijk de sterke leerlingen nog verder uit te dagen.
  • Het werken met rollen tijdens de samenwerking. Leerlingen vinden het soms frustrerend om zich strikt aan een rol te moeten houden. Het is belangrijk om de rollen zo te ontwerpen dat er enige flexibiliteit mogelijk is.

Samenvattend, differentiatie met opdrachtgestuurd leren, waarbij zwakkere en sterkere leerlingen in groepjes samen werken, is een goede manier om zwakkere leerlingen van sterkere leerlingen te laten leren. Om de werkvorm nog beter te maken moet er vooral gezocht worden naar manieren om sterkere leerlingen nog meer uit te dagen.

Projectleider

Naam projectleider
Instelling projectleider
Prof. dr. D.H.J.M. Dolmans
Maastricht University
Relevante link(s)
Gerelateerde projecten

Deze projectendatabase onderwijsonderzoek is in ontwikkeling en zal stap voor stap worden verbeterd. We horen graag uw reactie. Stuurt u deze alstublieft naar: webbeheer@nro.nl.