Programma voor rekenachterstand kleuters op de basisschool – OnderwijsBewijs

Projectnummer
ODB08058
Titel
Ook een kleuter met een beperkt rekentaalbegrip kan goed leren rekenen
Programma
Organisatie
Onderwijs Bewijs
Looptijd
1-1-2010 t/m 31-12-2013
Onderwijssector
po
Thema
Domeinspecifieke aspecten van onderwijs en vakdidactiek - rekenen en wiskunde, ICT en onderwijs, OnderwijsBewijs
Status
Afgerond

Kleuters die nog niet over genoeg voorbereidende rekenvaardigheden beschikken, lopen het risico later rekenproblemen te ontwikkelen. Het programma Op weg naar rekenen helpt rekenachterstanden bij kleuters weg te werken en is bewezen effectief gebleken. Rekenen is een van de belangrijkste vakken in het primair onderwijs, zeker vanaf groep 3. Maar de meeste kinderen leren al voor groep 3 thuis en op school informeel rekenen. Ze leren tellen, getalsymbolen herkennen, hoeveelheden vergelijken en begrippen kennen als meer en minder, hoger en lager. Niet bij alle kinderen gaat dat goed. En kleuters die deze voorbereidende rekenvaardigheid niet ontwikkelen, lopen een achterstand op waar ze hun hele (school)carrière last van kunnen hebben, zo blijkt uit onderzoek van Sylke Toll.

Het is daarom van belang dat deze rekenachterstand vroegtijdig wordt opgespoord en aangepakt. Kinderen die het risico lopen om rekenproblemen te krijgen, kunnen al vroeg worden geïdentificeerd, met bijvoorbeeld de Utrechtse Getalbegrip toets revised (Van Luit en Van de Rijt, 2009) of de Cito Rekenen voor kleuters (Koerhuis, 2010).

Kinderen die thuis en in de kleuterklas nog niet voldoende rekenvaardigheid hebben opgebouwd, kunnen op een aantal terreinen problemen hebben. Ze hebben bijvoorbeeld een beperkt werkgeheugen, waardoor ze opgedane kennis minder goed onthouden en informatie niet goed kunnen vernieuwen. Ze hebben moeite met specifieke rekentaal en beheersen begrippen als meer of minder, voor en achter, heel en half niet voldoende. Bovendien missen ze een aantal vergelijkingsvaardigheden; ze kunnen wel stippenaantallen (op bijvoorbeeld een dobbelsteen) discrimineren, maar niet de getalsymbolen,1, 2, 3, enzovoort.

Voor deze kleuters ontwikkelde Toll in samenwerking met een groot aantal leerkrachten een remediërend programma, Op weg naar rekenen (Van Luit en Toll, 2013). De effectiviteit van dit programma is getoetst en bevestigd in een aantal studies. Een ervan startte halverwege groep 1 en liep door tot eind groep 2 (1,5 jaar), de andere duurde een half jaar in de tweede helft van groep 2. De prestaties van de zogenoemde interventiekinderen werden vergeleken met die van een vergelijkbare controlegroep en die van normaal presterende kinderen. De eigen leerkracht begeleidde de kinderen bij het programma.

Projectleider

Naam projectleider
Instelling projectleider
Prof. dr. J.E.H. van Luit
Universiteit Utrecht
Relevante link(s)

Deze projectendatabase onderwijsonderzoek is in ontwikkeling en zal stap voor stap worden verbeterd. We horen graag uw reactie. Stuurt u deze alstublieft naar: webbeheer@nro.nl.