Marijke Mullender-Wijnsma (Rijksuniversiteit Groningen) – Fit & Vaardig op school

Met het lesprogramma Fit & Vaardig op school krijgen leerlingen drie maal per week taal- en rekenles terwijl ze bewegen. In een tweejarig onderzoek toonde Marijke Mullender-Wijnsma en collega’s aan dat kinderen die aan dit programma meededen, een extra leerwinst op spelling en rekenen boekten van vier maanden ten opzichte van de controlegroep. De leerlingen konden zich na de Fit & Vaardig les ook beter concentreren op hun taken in de les erna. Tot slot bleek dat kinderen het grootste deel van de lessen matig tot intensief aan het bewegen waren en na 1 jaar deelname minder kans hadden op overgewicht (groep 5). Na afloop van het onderzoek is het programma doorontwikkeld. Er is een online interactieve Fit & Vaardig app ontwikkeld die voor alle basisscholen beschikbaar is.

Marijke Mullender-Wijnsma
Marijke Mullender-Wijnsma

Mullender-Wijnsma: ‘We zijn trots op de effecten die we hebben kunnen meten in ons onderzoek. De effectgroottes laten een leerwinst zien van 4 maanden voor zowel rekenen als spelling, na deelname van 2 jaar. Ook achterstandsleerlingen blijken te profiteren van de lessen. De methode kan bijdragen aan verkleinen van de prestatiekloof die er al decennia is tussen schoolprestaties van achterstandsleerlingen en leerlingen zonder achterstand, als het programma specifiek wordt aangeboden aan scholen met relatief veel achterstandsleerlingen.
Het bereik van Fit & Vaardig is groot, want het is geschikt voor alle leerlingen op de basisschool van groep 3 tot en met 7 en het is te combineren met elke taal- of rekenmethode.’

Via www.fitenvaardigopschool.nl is veel informatie over het programma te vinden, met onder andere een handleiding per jaargroep waarin de lessen volledig uitgewerkt zijn. Ook staan er artikelen als “Bewegend leren in de klas” op de website. Instructie voor leerkrachten is beschikbaar via een YouTube kanaal.

De jury:

‘De jury is onder de indruk van de behaalde resultaten binnen het programma Fit & Vaardig op school. Niet alleen cognitieve prestaties van de onderzoekgroep verbeterden significant, maar ook op taakgerichtheid, concentratie en gezondheid (BMI) werd vooruitgang geboekt. Dit innovatieve programma sluit daarmee aan bij onderwijsbeleid dat een oplossing zoekt voor het verbeteren van taal en rekenen én voor het meer laten bewegen van kinderen in de klas. Dat het team erin geslaagd is om het oefenen met rekenen en spelling leuk te maken voor leerlingen en leraren, verdient een extra pluim. De jury vindt het inspirerend om te zien  hoe serieus leren en spel gecombineerd kunnen worden. Mullender-Wijnsma is er bovendien  goed in geslaagd wetenschappelijk onderzoek te vertalen naar een fris, laagdrempelig en werkzaam product. De scholen die er al mee werken, kunnen er over meepraten. De jury gaat er vanuit dat het programma in de nabije toekomst in nog veel meer klassen zal worden uitgevoerd.’

Marijke Mullender-Wijnsma voerde het onderzoek uit samen met collega’s van de Rijksuniversiteit Groningen: Prof. Dr. C. Visscher, Dr. E. Hartman, Dr. J.W. de Greeff van het UMCG en met Prof. Dr. R.J. Bosker en Dr. S. Doolaard van het GION.