Subsidies voor praktijkgericht onderwijsonderzoek

Het NRO onderscheidt vier soorten onderzoek: fundamenteel, beleidsgericht, praktijkgericht en een combinatie daarvan. Deze pagina gaat over praktijkgericht onderzoek.

Openstaande calls en deadlines
Een overzicht van alle openstaande calls voor praktijkgericht onderzoek vindt u hier. Subsidies voor deze calls worden binnen het NRO toegekend door de Programmaraad voor Praktijkgericht Onderzoek (PPO).
Van eerdere calls vindt u hier een overzicht van alle gehonoreerde onderzoeksaanvragen.

Het doel van praktijkgericht onderzoek
Praktijkgericht onderzoek wordt uitgevoerd in en met ‘de praktijk’. Het levert kennis en tools die direct kunnen worden ingezet in het onderwijs. De resultaten dragen bijvoorbeeld bij aan schoolontwikkeling, professionalisering en algehele kennis over onderwijs. Een concreet probleem of verbeterpunt in de onderwijspraktijk vormt het vertrekpunt.

Wie mag een aanvraag indienen?
Consortia van onderzoekers en praktijkinstellingen kunnen een gezamenlijke aanvraag indienen. Het kan hierbij gaan om een bestaand consortium (denk aan een academische opleidingsschool of een lectoraat), maar ook onderzoekers en onderwijsinstellingen worden aangemoedigd om nieuwe consortia te vormen. Voor sommige subsidierondes stimuleert het NRO de vorming van nieuwe samenwerkingsverbanden door matchmakingsbijeenkomsten te organiseren.

Soorten onderzoeksvoorstellen
Praktijkgericht onderzoek beantwoordt allerlei soorten kennisvragen, via diverse onderzoeksdesigns. Het kan om zowel kwalitatief als kwantitatief onderzoek gaan. Een specifieke vorm van praktijkgericht onderzoek is ontwerpgericht onderzoek oftewel design research. Dit is het ontwerpen, ontwikkelen en evalueren van interventies als oplossing voor onderwijsproblemen, waarbij wordt gestreefd naar meta-kennis over kenmerken van de oplossingen en van het proces.

Procedure en beoordelingscriteria
De beoordeling van de aanvragen gebeurt door beoordelingscommissies die bestaan uit vertegenwoordigers van praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek en vertegenwoordigers uit de praktijk. Aanvragen moeten zowel voldoen aan wetenschappelijke criteria als aan maatschappijrelevante en bruikbaarheidscriteria.

Feedbackfunctie en dialoogfunctie van onderwijsonderzoek

Twee belangrijke functies van praktijkgericht onderzoek zijn de feedbackfunctie en de dialoogfunctie (Ros e.a., 2013). De feedbackfunctie betreft de verbetering en vernieuwing van het onderwijs die bereikt wordt door de onderzoeksresultaten en aanbevelingen. Het onderzoek levert dan kennis over het effect van een onderwijsinterventie die in de school is uitgeprobeerd. De dialoogfunctie verwijst naar de professionele dialoog die binnen een school gevoerd wordt tijdens de uitvoering van onderzoek. Onderzoek is op deze manier ook een vorm van collectief leren.
Deze dialoogfunctie van praktijkgericht onderzoek wordt door het NRO erkend, maar niet (alleen) gesubsidieerd. Praktijkgerichte onderzoeksvoorstellen worden in elk geval beoordeeld op de feedbackfunctie.

Implementatie en kennisverspreiding
De resultaten worden onder andere verspreid via publicaties in (vak)tijdschriften, presentaties op studiedagen en congressen, door opleidingen en door koepelorganisaties. Over de wijze van presenteren zal in de loop van het onderzoek contact zijn met de communicatieadviseur van NRO. De resultaten van praktijkgericht onderwijsonderzoek moeten bruikbaar zijn in een andere onderwijscontext dan de onderzochte. Een beschrijving van de context waarin de onderzoeksresultaten zijn behaald, is dan ook onmisbaar voor andere onderwijsinstellingen.
In deze brochures leest u hoe het NRO bijdraagt aan verspreiding van de kennis uit onderwijsonderzoek:

De impact van onderzoek vergroten

Staat u aan het begin van een onderzoeksproject? Dan heeft u wellicht iets aan de tool onderzoekenderwijs van KPC Groep. Deze biedt checklists, praktische handreikingen en praktijkvoorbeelden. Ook kunt u in een persoonlijke werkomgeving alle werkdocumenten en literatuur plaatsen en delen, zodat alle betrokkenen bij het onderzoek gemakkelijk over de meest recente documenten kunnen beschikken.
Bent u schoolleider, manager, teamleider/-lid, onderzoekscoördinator of onderzoek? Dan helpt deze tool u om de impact van het onderzoek op de schoolontwikkeling te vergroten. De bruikbaarheid van de resultaten wordt vergroot en de onderzoekscultuur op school wordt versterkt.