Toegang tot wetenschappelijke literatuur

Onderwijs met Kennis helpt leraren met het ontwikkelen van vaardigheden om literatuur te gebruiken voor onderwijsverbetering, aan de hand van stappenplannen en voorbeelden. In de stappen Hoe maak je van een praktijkvraag een kennisvraag? en Hoe zoek je handig? word je geholpen om tot een geschikte kennisvraag en zoektermen te komen, en worden handige zoekmethoden toegelicht.

Het boek Informatievaardigheden voor leraren (gratis PDF) van de Open Universiteit biedt jou als leraar hulp bij het afbakenen van het onderwerp en het formuleren van zoekvragen (vanaf pagina 16), evenals het bepalen van je zoekstrategie en zoektechnieken (vanaf pagina 21).

Hoe slimmer je zoekt, hoe relevanter de zoekresultaten. Onderzoeksjournalist Ewoud Sanders stelt dat slim zoeken binnen twee uur te leren is. In zijn boek Eerste Hulp bij e-onderzoek (gratis PDF, pagina 12 en verder) licht hij aan de hand van zoekvragen uit de academische praktijk toe hoe je slimmer digitale bronnen kunt doorzoeken.

• Speciaal voor docenten in het MBO Groen onderwijs heeft de Wageningen Universiteit een Wiki Informatievaardigheden ontwikkeld.
• De Radboud Universiteit biedt een interactieve zelfstudiemodule aan waarbij je oefent met het formuleren van zoekvragen en trefwoorden, verschillende zoekmethoden hanteert, en zoekt binnen de onderwijsonderzoekdatabase ERIC. Daarnaast kun je ook de Basiscursus Literatuuronderzoek doorlopen voor tips over hoe je effectief naar literatuur zoekt. Er is ook een webpagina die algemene zoektechnieken omschrijft die toepasbaar zijn in de meeste databanken.
• De Universiteitsbibliotheek Utrecht stelt dat je voor het vaststellen van een effectieve zoekstrategie jezelf deze vier vragen kunt stellen. Ook ontvang je advies voor de opbouw van je zoekactie, en aanwijzingen over wat te doen als je te weinig of juist teveel zoekresultaten vindt.
• Meer oefening nodig? Doorloop dan de webcursussen van de Rijksuniversiteit Groningen; de Vrije Universiteit (er is ook een versie voor scholieren); de Universiteit Leiden of download de syllabus van de Universiteit Twente (PDF).

Het programma Unpaywall helpt met het zoeken naar een gratis versie van de publicatie en kleurt groen als deze wordt gevonden. Het programma werkt als een plug-in in de browser (Chrome en Firefox).

De Universiteitsbibliotheken benoemen in de uitgave How to get the pdf (PDF) een aantal routes voor het bemachtigen van een wetenschappelijk artikel achter een betaalmuur.

Wanneer je op een betaalmuur stuit, kun je tevens de plugin Open Access Button activeren. De dienst gaat na of er op het web een vrij toegankelijke versie van het artikel beschikbaar is, en verwijst in dat geval door. De dienst werkt nog niet altijd even vlekkeloos.

Indien je beschikt over een Twitteraccount: voeg de hashtag #Icanhazpdf toe aan je tweet waarin je melding maakt van de weblink naar het artikel. Daarmee verzoek je de Twittercommunity om een kopie van het artikel dat je wilt lezen.

De Koninklijke Bibliotheek wijst de weg naar wetenschappelijke content voor onder meer het onderwijs. Via het lidmaatschap van de Koninklijke Bibliotheek (15 euro per jaar voor privégebruik, gratis voor scholieren) is het mogelijk te zoeken in vele digitale bronnen.

Via DeepDyve is het mogelijk om voor 40 euro per maand onbeperkt wetenschappelijke artikelen te lezen.

Onderwijs met Kennis helpt leraren met het ontwikkelen van vaardigheden om literatuur te gebruiken voor onderwijsverbetering, aan de hand van stappenplannen en voorbeelden. In de stap Hoe selecteer je? worden tips besproken over hoe je bronnen selecteert die je verder wilt gaan bestuderen.

Het boek Informatievaardigheden voor leraren (gratis PDF) van de Open Universiteit biedt jou als leraar hulp bij het evalueren van je gevonden zoekresultaten (vanaf pagina 32).

De Engelstalige CRAAP Test (PDF) bevat een checklist waarmee je gevonden informatie kunt evalueren op actualiteit, relevantie, afzender, accuraatheid en doel.

• De Universiteitsbibliotheek Utrecht geeft je op beknopte wijze inzicht in hoe je de relevantie en wetenschappelijkheid van bronnen kunt vaststellen.

• Meer oefening nodig in het beoordelen van je zoekresultaten? Bekijk dan de volgende pagina’s uit de webcursussen van de Rijksuniversiteit Groningen; de Vrije Universiteit; de Universiteit Leiden of bekijk vanaf pagina 45 de syllabus van de Universiteit Twente (PDF).

• Onderwijs met Kennis helpt leraren met het ontwikkelen van vaardigheden om literatuur te gebruiken voor onderwijsverbetering, aan de hand van stappenplannen en voorbeelden. In de stap Hoe interpreteer je kennis? geeft de tool je tips hoe je de kern eruit haalt, wat relevant is voor jouw vraag of probleem en wat de waarde is van wat er staat.
• Het boek Informatievaardigheden voor leraren (gratis PDF) van de Open Universiteit biedt jou als leraar hulp bij het bestuderen en verwerken van de gevonden informatie. Zo ontvang je vanaf pagina 43 tips welke vragen je jezelf zou kunnen stellen tijdens het lezen.
• Het Engelstalige Linpilcare project biedt advies voor leraren hoe ze kritisch wetenschappelijke literatuur kunnen lezen, zie de Guide to review literature en How to read academic articles en Guide for critical reading.
• Probeer je grip te krijgen op concepten waarover je leest in wetenschappelijke literatuur? The Understanding Map (onderdeel van het Engelstalige Project Zero van de Harvard Graduate School of Education) visualiseert hoe je betekenis kunt geven aan concepten en hoe je ze kunt begrijpen.

• Onderwijs met Kennis helpt leraren met het ontwikkelen van vaardigheden om literatuur te gebruiken voor onderwijsverbetering, aan de hand van stappenplannen en voorbeelden. In de stap Hoe benut je kennis? ontvang je tips hoe je de gevonden kennis vertaalt naar je eigen schoolpraktijk.
• Lees de zes tips uit NRO-onderzoek om draagvlak voor onderwijsvernieuwingen binnen je school te genereren. Of download het volledige rapport.
• Maak zelf een implementatieplan. De tips die ZonMw geeft voor het implementeren van resultaten uit onderzoek in de dagelijkse zorgpraktijk, kunnen ook inspireren voor toepassing in de onderwijspraktijk.
• Ook het Nederlands Jeugdinstituut biedt verschillende hulpmiddelen aan om een passende aanpak te vinden voor een te realiseren verandering.
• De Education Endowment Foundation heeft voor scholen de Engelstalige uitgave Putting Evidence to Work: A School’s Guide to Implementation uitgebracht, bestaande uit een schema met aanbevelingen; een gids met uitgebreide toelichting; een voorbeeld van een implementatieplan en een overzicht van het verloop van een implementatieproces.
• De Engelstalige toolkits Evidence-informed teaching: self-assessment tool for teachers en Evidence-informed teaching: self-assessment tool for schools van Chartered College of Teaching zijn ontwikkeld om leraren en schoolleiders te stimuleren om aan de slag te gaan met resultaten uit onderwijsonderzoek.